"Lằn ranh đỏ" đẩy xung đột Mỹ - Iran vào thế kéo dài

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã chuyển một danh sách rõ ràng về các "lằn ranh đỏ" của Tehran để gửi tới Mỹ trong chuyến công du Pakistan gần đây, theo hãng thông tấn nhà nước Fars.

Hãng này cho biết các giới hạn chiến lược đó cụ thể bao gồm các vấn đề hạt nhân và eo biển Hormuz.

Tuy nhiên, báo cáo nhấn mạnh rằng việc "trao đổi thông điệp" này không liên quan đến các cuộc đàm phán Mỹ-Iran, mà nhằm "làm rõ" bối cảnh khu vực hiện tại và những ngưỡng mà Iran không sẵn sàng vượt qua. Không có thêm chi tiết nào được công bố, trong khi Iran tiếp tục đẩy mạnh hoạt động ngoại giao tại Nga.

Hiện ông Araghchi đang có mặt tại St. Petersburg, nơi ông dự kiến có cuộc gặp quan trọng với Tổng thống Vladimir Putin. Chuyến thăm này diễn ra sau một cuối tuần tham vấn dày đặc với các bên trung gian chủ chốt tại Pakistan và Oman.

Tại Moscow, nhà ngoại giao hàng đầu của Iran đã đổ lỗi cho Washington về việc các cuộc đàm phán hòa bình Trung Đông thất bại, trong chuyến thăm Nga nơi Tổng thống Putin cam kết ủng hộ việc "chấm dứt chiến tranh".

Islamabad từng tổ chức vòng đàm phán Mỹ-Iran đầu tiên nhưng không thành công, và chuyến thăm của ông Araghchi đã làm dấy lên hy vọng về các cuộc thương lượng tiếp theo vào cuối tuần - cho đến khi Tổng thống Mỹ Donald Trump hủy kế hoạch cử các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner.

"Cách tiếp cận của Mỹ đã khiến vòng đàm phán trước, dù có tiến triển, không đạt được mục tiêu do những yêu cầu quá mức", ông Araghchi nói hôm thứ Hai.

"Họ có thể gọi cho chúng tôi"

Ông Trump nói với Fox News rằng nếu Iran muốn đàm phán, "họ có thể gọi cho chúng tôi", đồng thời cho biết việc hủy chuyến đi không đồng nghĩa với việc quay lại đối đầu.

Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc cho biết Tehran trước tiên cần các đảm bảo rằng Washington và Israel sẽ không tấn công trở lại nếu Iran đưa ra các đảm bảo an ninh tại Vịnh.

"Ổn định và an ninh lâu dài tại vịnh Ba Tư và khu vực rộng lớn hơn chỉ có thể đạt được thông qua việc chấm dứt hoàn toàn và bền vững các hành động gây hấn chống lại Iran, kèm theo các đáng tin cậy rằng điều đó sẽ không tái diễn", ông Amir Saeid Iravani phát biểu tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc.

Trong khi đó tại St. Petersburg, ông Putin và ông Araghchi đều khẳng định cam kết đối với "quan hệ chiến lược" giữa hai nước sau cuộc gặp.

Ông Araghchi nói rằng cuộc chiến với Mỹ và Israel cho thấy "sức mạnh thực sự" và sự ổn định của Iran.

Đề xuất về Hormuz

Nhấn mạnh các kênh ngoại giao hậu trường, hãng Fars cho biết Iran đã chuyển "thông điệp bằng văn bản" tới Washington thông qua Pakistan, nêu rõ các lằn ranh đỏ trong đàm phán - bao gồm vấn đề hạt nhân và eo biển Hormuz.

Nhà Trắng cho biết ông Trump đã họp với các cố vấn an ninh hàng đầu để thảo luận về một đề xuất từ Iran, theo đó có thể mở lại tuyến đường thủy quan trọng này khi các cuộc đàm phán rộng hơn về chiến tranh tiếp tục. Khi được hỏi, phát ngôn viên Karoline Leavitt cho biết đề xuất này "đang được thảo luận".

Dù lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vẫn được duy trì, các cú sốc kinh tế từ cuộc chiến vẫn lan rộng.

Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz, cắt đứt dòng chảy dầu, khí đốt và phân bón, khiến giá cả tăng vọt. Ông Ebrahim Azizi, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia của Quốc hội Iran, cho biết một dự luật quản lý eo biển sẽ trao quyền giám sát cho lực lượng vũ trang, đồng thời yêu cầu thanh toán phí bằng đồng rial Iran.

Người đứng đầu cơ quan hàng hải của Liên Hợp Quốc, Arsenio Dominguez, cho biết "không có cơ sở pháp lý" cho việc áp phí quá cảnh.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cũng bác bỏ ý tưởng này: "Họ không thể bình thường hóa và chúng tôi cũng không thể chấp nhận một hệ thống trong đó Iran quyết định ai được sử dụng tuyến đường thủy quốc tế và phải trả bao nhiêu để sử dụng nó".

Đáp lại, Mỹ đã áp đặt phong tỏa các cảng của Iran.

Ông Trump đang chịu áp lực trong nước phải tìm lối thoát khi giá nhiên liệu tăng cao, trong bối cảnh cuộc bầu cử giữa kỳ sẽ diễn ra vào tháng 11 và các cuộc thăm dò cho thấy cuộc chiến không được người dân Mỹ ủng hộ.

Về phía Iran, lực lượng Vệ binh Cách mạng nước này tuyên bố không có ý định nới lỏng việc kiểm soát tuyến đường thủy chiến lược này.

"Đùa với lửa"

Bạo lực vẫn tiếp diễn tại mặt trận Lebanon, bất chấp lệnh ngừng bắn vừa được gia hạn giữa Israel và Hezbollah do Iran hậu thuẫn. Bộ Y tế Beirut cho biết Israel đã khiến 4 người thiệt mạng ở miền nam. 51 người khác bị thương, trong đó có 3 trẻ em.

Hezbollah đã kéo Lebanon vào cuộc chiến Trung Đông khi phóng rocket vào Israel, khiến Israel đáp trả bằng không kích và chiến dịch trên bộ.

Lãnh đạo nhóm, Naim Qassem, hôm thứ Hai đã bác bỏ các kế hoạch đàm phán trực tiếp giữa Lebanon và Israel, gọi đó là "tội lỗi nghiêm trọng" và tuyên bố "không lùi bước". Ngay sau đó, quân đội Israel cho biết đã bắt đầu tấn công các mục tiêu Hezbollah tại Lebanon. Israel khẳng định theo thỏa thuận đình chiến, họ có quyền hành động trước các mối đe dọa cận kề.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho rằng rocket và máy bay không người lái của Hezbollah vẫn là mối đe dọa cần hành động quân sự.

Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz cảnh báo rằng "Qassem đang đùa với lửa".

Tổng thống Lebanon Joseph Aoun, phản hồi phát biểu của Qassem, cho biết mục tiêu của ông là "chấm dứt tình trạng chiến tranh với Israel". Tuy nhiên, Tổng tham mưu trưởng quân đội Israel Eyal Zamir nhận định năm 2026 có khả năng sẽ tiếp tục là một năm chiến sự đối với Israel trên mọi mặt trận.