Iran - Oman hợp tác xây dựng cơ chế giám sát tàu thuyền qua Hormuz

Eo biển Hormuz.

Hãng Thông tấn IRNA của Iran dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Kazem Gharibabadi cho biết, Iran và Oman đang cùng xây dựng một nghị định thư về việc theo dõi hoạt động quá cảnh qua eo biển Hormuz.

Theo quan chức ngoại giao Iran, nước này và Oman cần phối hợp giám sát hoạt động của tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz.

Ông Gharibabadi nói: "Tất nhiên, các yêu cầu này không nhằm áp đặt hạn chế mà nhằm tạo điều kiện thuận lợi, bảo đảm an toàn cho tàu thuyền và cung cấp dịch vụ tốt hơn cho phương tiện di chuyển qua tuyến đường biển này".

Eo biển Hormuz, nơi trung chuyển 20% lượng dầu mỏ toàn cầu, hiện đang bị gián đoạn nghiêm trọng sau khi Iran tiến hành các hành động đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel.

Việc eo biển Hormuz gần như bị tê liệt đã nhanh chóng đẩy giá dầu toàn cầu tăng vọt, kéo theo khủng hoảng chuỗi cung ứng với tác động lan rộng trên phạm vị toàn cầu.

Tổng thống Donald Trump cho rằng, Mỹ không bị ảnh hưởng bởi tình trạng của eo biển Hormuz do nước này nhập khẩu tương đối ít dầu qua tuyến hàng hải này.

"Chúng tôi trước nay không cần đến nó, và giờ cũng vậy", ông Trump nói trong bài phát biểu tối 1/4.

Tuy vậy, giá xăng trung bình tại Mỹ vẫn tăng vọt hơn 30% chỉ trong vòng một tháng, lần đầu tiên sau nhiều năm vượt ngưỡng 4 USD/gallon.

Cùng ngày, Iran đã đề xuất xây dựng cơ chế hợp tác khu vực và quốc tế mang tên "Hiệp ước eo biển Hormuz" nhằm điều phối việc sử dụng tuyến hàng hải này.

Ông Elias Hazrati, người đứng đầu Hội đồng Thông tin Chính phủ Iran cho rằng, sáng kiến kể trên nhằm hướng tới sự tham gia của các nước khu vực, các quốc gia Ả Rập, châu Á và một số đối tác châu Âu, dưới vai trò dẫn dắt của Tehran.

Trong một diễn biến liên quan, hơn 40 quốc gia trên khắp thế giới đã tham dự hội nghị trực tuyến do Ngoại trưởng Anh Yvette Cooper chủ trì nhằm tìm kiếm giải pháp mở cửa trở lại tuyến vận tải qua eo biển Hormuz.

Bà Cooper nhấn mạnh rằng, liên minh đa quốc gia sẽ huy động toàn bộ các công cụ ngoại giao và kinh tế để có thể sớm mở lại eo biển Hormuz. Một trong những công cụ này có thể là các biện pháp trừng phạt kinh tế mới đối với Iran.

Bình An