"Điểm nóng" Trung Đông ngày 6/10: Yemen mở chiến dịch đẩy Houthi khỏi cửa ngõ Biển Đỏ

Lực lượng chính phủ Yemen tuần tra gần eo biển Bab el-Mandeb, tuyến hàng hải chiến lược nối Biển Đỏ với vịnh Aden. (Ảnh: Reuters)

1. Một nguồn tin trong ngành năng lượng Ả Rập Xê-út ngày 5/10 cho biết đường ống Đông-Tây lại dừng hoạt động sau một cuộc tấn công mới vào một trạm bơm tại Khurais, phía Đông Riyadh, gây ra thiệt hại rất lớn.

Thông tin này được đưa ra một ngày sau khi lực lượng Houthi tại Yemen (được Iran hậu thuẫn) tuyên bố đã tấn công các cơ sở thuộc tập đoàn dầu khí quốc gia Aramco của Ả Rập Xê-út, bao gồm cả cơ sở hạ tầng tại Khurais.

2. Lực lượng chính phủ Yemen được Ả Rập Xê-út hậu thuẫn ngày 5/10 đã giành quyền kiểm soát nhiều vị trí tại huyện Dhubab từ tay Houthi, gần eo biển Bab el-Mandeb.

Theo Reuters, các lực lượng Yemen đã kiểm soát phần lớn Dhubab và đang củng cố vị trí sau các cuộc không kích của liên minh do Ả Rập Xê-út dẫn đầu. Chiến dịch được phát động một ngày sau khi chính phủ Yemen tuyên bố mở cuộc tấn công quy mô lớn nhằm giành lại các vùng lãnh thổ do Houthi kiểm soát.

3. Iran thông báo đã đình chỉ hợp tác với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho đến khi an ninh của các cơ sở hạt nhân và các nhà khoa học nước này được bảo đảm.

Ông Vahid Ahmadi, thành viên Quốc hội Iran, ngày 5/10 đã đưa ra thông báo trên và cho biết quyết định này được thực hiện theo một đạo luật đã được cơ quan lập pháp nước này thông qua nhằm phản ứng trước các mối đe dọa, những thiệt hại đối với cơ sở hạt nhân trong hai cuộc xung đột gần đây và việc các nhà khoa học hạt nhân Iran bị sát hại.

4. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 4/10 khẳng định không có giải pháp quân sự cho cuộc xung đột giữa Iran với Mỹ và Israel, đồng thời cho rằng chỉ các cuộc đàm phán “dựa trên công lý và công bằng” mới có thể chấm dứt chiến sự.

Phát biểu tại cuộc gặp các đại sứ nước ngoài ở Tehran, ông Araghchi cảnh báo Iran sẽ đáp trả mạnh hơn nếu tiếp tục bị tấn công quân sự.

Tuy nhiên, ông nhấn mạnh các biện pháp quân sự hoặc việc áp đặt thêm trừng phạt sẽ không thể giải quyết cuộc khủng hoảng hiện nay.

5. Iran tuyên bố eo biển Hormuz vẫn chưa được mở cửa trở lại, nhưng dữ liệu hàng hải cho thấy một bức tranh phức tạp hơn: Kpler ước tính khoảng 9,9 triệu thùng dầu/ngày vẫn đi qua tuyến đường thủy này trong tháng 9, trong khi Windward ghi nhận số lượt tàu có thể quan sát bằng AIS giảm tới 94% so với trước chiến tranh.

Hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ ngày 5/10 cho biết việc Iran khẳng định eo biển Hormuz vẫn đóng cửa trái ngược với những bằng chứng cho thấy hoạt động vận chuyển dầu vẫn tiếp diễn. Điều này cho thấy cần phân biệt giữa việc tàu thuyền được tự do lưu thông không hạn chế và việc hàng hóa vẫn có thể được vận chuyển trong một hệ thống xuất khẩu đang bị gián đoạn.

Yến Anh