Thị trường dầu mỏ: Nguồn cung gián đoạn, dư địa tăng giá mở rộng
Đó là nhận định của các nhà phân tích tại BMI, một đơn vị của Fitch Solutions, trong một báo cáo của Fitch Group. Họ cho biết thêm rằng, cho đến nay, hoạt động giao dịch trong quý 3 năm 2026 nhìn chung "phù hợp" với kỳ vọng của họ. Tuy nhiên, họ cũng nói thêm rằng "những khó khăn đang diễn ra trong việc đạt được thỏa thuận sơ bộ để mở lại eo biển Hormuz tiềm ẩn rủi ro tăng trưởng" đối với triển vọng ngắn hạn của họ.
"Các nhà phân tích rủi ro quốc gia của chúng tôi vẫn giữ vững quan điểm cốt lõi, đó là dự đoán một thỏa thuận sơ bộ để mở lại eo biển sẽ đạt được trong quý này", các nhà phân tích của BMI cho biết trong báo cáo. “Tuy nhiên, thế cân bằng hiện tại không ổn định, và họ vẫn có 35% khả năng leo thang rộng hơn và quay trở lại chiến tranh cường độ cao, đe dọa gây thiệt hại cho cơ sở hạ tầng dầu mỏ khu vực và tổn thất xuất khẩu lớn hơn”, họ nhận định.
 |
| (Ảnh minh họa) |
Các nhà phân tích của BMI cảnh báo trong báo cáo rằng xuất khẩu hiện đang chịu áp lực đáng kể do hai sự gián đoạn đồng thời ở eo biển Hormuz, do Iran đóng cửa eo biển và lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với Iran, và Biển Đỏ, do lệnh cấm vận của lực lượng Houthi đối với các tàu vận chuyển có liên hệ với Ả Rập Xê-út.
“Hiện đang có nhiều tranh luận về khối lượng dầu mỏ xuất khẩu khỏi khu vực, với việc chính quyền Mỹ tuyên bố rằng xuất khẩu đôi khi đã đạt gần mức trước xung đột (khoảng 20 triệu thùng mỗi ngày), trong khi dữ liệu từ các cơ quan theo dõi tàu chở dầu cho thấy mức độ thấp hơn, khoảng 10 triệu thùng mỗi ngày”, các nhà phân tích cho biết trong báo cáo.
“Tuy nhiên, xuất khẩu vẫn đang diễn ra với khối lượng lớn và điều này - cùng với việc giảm lượng tồn kho toàn cầu và nhập khẩu dầu thô vào châu Á giảm mạnh, dẫn đầu là Trung Quốc đại lục - đang giúp kiềm chế giá cả”, họ cho biết.
Tuy nhiên, các nhà phân tích tiếp tục cảnh báo rằng rủi ro đối với triển vọng giá của họ "một lần nữa lại nghiêng về phía tăng". "Chúng tôi đã tạm thời cho rằng một thỏa thuận để mở lại eo biển sẽ đạt được vào giữa quý 3, tức là giữa tháng 8", báo cáo cho biết. “Nếu tiếp tục không đạt được thỏa thuận như vậy, chúng tôi sẽ phải điều chỉnh tăng dự báo cho phần còn lại của năm”, các chuyên gia nói thêm.
“Hơn nữa, chừng nào tình trạng hiện tại còn tiếp diễn, xuất khẩu dầu thô trong khu vực sẽ vẫn dễ bị gián đoạn trở lại, bao gồm cả sự can thiệp hiệu quả hơn của Iran vào hành lang Hormuz phía nam hoặc các cuộc tấn công của lực lượng Houthi vào cơ sở hạ tầng xung quanh Yanbu”, họ tuyên bố.
Nhìn ra ngoài khu vực, các nhà phân tích lưu ý rằng các cuộc tấn công liên tục vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga và hoạt động vận tải biển Biển Đen đặt ra một mối đe dọa chưa được đánh giá đúng mức đối với nguồn cung. “Áp lực gay gắt nhất đang tập trung ở khâu hạ nguồn, với tỷ lệ giá thành sản phẩm chưng cất trung bình đặc biệt cao phản ánh sản lượng lọc dầu giảm sút ở châu Á, sự cố ngừng hoạt động ở Trung Đông và các cuộc tấn công liên tục của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu ngày càng quan trọng của Nga”, họ cho biết. “Việc thị trường nhiên liệu tiếp tục thắt chặt có thể khuyến khích các nhà máy lọc dầu hoạt động nhiều hơn và trực tiếp dẫn đến nhu cầu dầu thô tăng cao hơn”, báo cáo nhận định.
Các nhà phân tích tiếp tục khẳng định rằng hai "lớp đệm quan trọng" cũng đang bị xói mòn. “Việc giải phóng hàng tồn kho không thể tiếp tục vô thời hạn mà không đẩy lượng dự trữ xuống mức thấp đáng lo ngại, trong khi các nhà máy lọc dầu châu Á cuối cùng sẽ cần phải tái cấu trúc việc mua dầu thô khi lượng tồn kho giảm và thị trường nhiên liệu thắt chặt”, họ cho biết.
“Rủi ro sẽ ngày càng trở nên nghiêm trọng nếu tình trạng gián đoạn kéo dài đến mùa đông ở bán cầu bắc, khi nhu cầu theo mùa cao hơn đối với các sản phẩm chưng cất trung gian có thể xung đột với công suất lọc dầu vốn đã bị hạn chế và lượng hàng tồn kho cạn kiệt, làm gia tăng áp lực tăng giá đối với dầu diesel và cuối cùng là dầu thô”, họ cảnh báo.
Các nhà phân tích của BMI nhấn mạnh trong báo cáo rằng dự báo hiện tại của họ về giá dầu Brent kỳ hạn trung bình hàng năm là 86 đô la/thùng vào năm 2026, nhưng cho biết họ sẽ xem xét lại triển vọng vào cuối tháng 8, "với mục đích có thể điều chỉnh tăng lên".
Trong một phân tích thị trường gửi cho AFP, Naeem Aslam, Giám đốc đầu tư tại Zaye Capital Markets, cho biết giá dầu đã giảm khoảng 1,5% đến 1,6% hôm đầu tuần “do các nhà giao dịch chốt lời và đánh giá lại giai đoạn tiếp theo của rủi ro khu vực Trung Đông”, nhưng cũng nói thêm rằng giá dầu Brent và WTI vẫn tăng hơn 5% trong tuần trước. “Tại Zaye Capital Markets, động lực chính vẫn là sự không chắc chắn về nguồn cung vật chất chứ không phải là sự suy yếu nhu cầu thông thường”, Aslam nhận định trong bản phân tích.
Ông nói thêm: “Việc vận chuyển dầu bằng tàu qua eo biển Hormuz vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng, và điều đó khiến thị trường rất nhạy cảm với bất kỳ diễn biến nào đe dọa đến xuất khẩu của Iran, các tuyến vận chuyển trong khu vực hoặc khả năng tiếp cận các nhà máy lọc dầu”. “Kết quả là một thị trường nơi giá cả có thể giảm mạnh khi có những tin tức tích cực nhưng vẫn được hỗ trợ về mặt cấu trúc miễn là lượng dầu sẵn có và năng lực vận chuyển vẫn bị hạn chế,” ông tiếp tục.
Aslam tiếp tục khẳng định rằng những phát ngôn mới nhất của Tổng thống Mỹ Donald Trump càng làm nổi bật sự bất ổn đó. Ông Aslam cho biết: “Cảnh báo của ông ấy rằng can thiệp quân sự vẫn là một lựa chọn và tuyên bố rằng Mỹ có ‘quyền kiểm soát hoàn toàn’ xung quanh eo biển Hormuz làm tăng khả năng các nhà giao dịch tiếp tục định giá dầu thô ở mức cao hơn do yếu tố địa chính trị”.
“Những bình luận của ông ấy về thương mại và thuế quan cũng rất quan trọng vì một cuộc xung đột thuế quan rộng hơn có thể đẩy lạm phát lên cao, làm suy yếu nhu cầu sản xuất toàn cầu và tạo ra những lực lượng đối lập đối với dầu mỏ: rủi ro địa chính trị cao hơn sẽ hỗ trợ giá cả, trong khi hoạt động thương mại chậm lại cuối cùng có thể làm giảm tiêu thụ”, ông nói thêm.
“Đối với chúng tôi tại Zaye Capital Markets, điểm khác biệt quan trọng là liệu những lời lẽ chính trị có thực sự dẫn đến sự gián đoạn nguồn cung hay không. Nếu các lệnh trừng phạt cứng rắn hơn làm giảm xuất khẩu của Iran hoặc gây ra thêm các hạn chế vận chuyển, giá dầu Brent có thể vẫn được hỗ trợ trên 90 USD; nếu điều kiện ngoại giao được cải thiện và dòng chảy tàu chở dầu trở lại bình thường, một phần mức giá cao hơn đó có thể nhanh chóng giảm xuống”, ông tiếp tục.
Trong phân tích, Aslam cho biết lịch kinh tế hiện nay "khá thưa thớt", điều này có nghĩa là giá dầu có nhiều khả năng phản ứng với các diễn biến chính sách và địa chính trị hơn là với những "bất ngờ về dữ liệu thực tế so với dự báo" thông thường. Ông nói: “Yếu tố quan trọng nhất có lẽ là những phát biểu chính sách dự kiến của Bộ trưởng Tài chính Mỹ, đặc biệt nếu chúng liên quan đến các lệnh trừng phạt đối với Iran, các biện pháp thương mại, việc vay nợ của chính phủ hoặc các điều kiện tài chính rộng hơn”.
Ông lưu ý: “Đối với Zaye Capital Markets, các nhà đầu tư nên… theo dõi lưu lượng tàu chở dầu qua eo biển Hormuz, khối lượng xuất khẩu của Iran, lượng hàng tồn kho toàn cầu, biên lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu, kỷ luật cung ứng của OPEC và liệu những bình luận chính sách ngày hôm nay có làm tăng hay giảm khả năng xảy ra gián đoạn hơn nữa”. Ông nói thêm: “Triển vọng dầu mỏ trong ngắn hạn vẫn là sự cân bằng giữa kỳ vọng về nhu cầu giảm và hệ thống cung ứng vẫn dễ bị tổn thương trước những cú sốc địa chính trị”.
Trong một bản tin tóm tắt thị trường được đăng tải trên trang web của Saxo Bank hôm thứ Hai, Saxo Bank cho biết giá dầu thô giảm sau hai tuần tăng liên tiếp “khi các nhà giao dịch chờ đợi thông tin chi tiết về kế hoạch của Mỹ nhằm tăng cường áp lực kinh tế lên Iran, dự kiến được công bố vào cuối ngày thứ Hai”.
"Giá dầu Brent giảm nhẹ xuống khoảng 93 USD sau khi tăng khoảng 13% trong hai tuần qua, trong khi giá dầu WTI giao dịch quanh mức 86 USD", ngân hàng này cho biết thêm. "Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent dự kiến sẽ công bố các biện pháp này và thúc giục các đồng minh của Mỹ tham gia", thông báo tiếp tục.
"Xung đột Mỹ-Iran hiện đã bước sang tháng thứ sáu và tiếp tục hạn chế nguồn cung dầu thô và các sản phẩm lọc dầu toàn cầu, vẫn chưa rõ Washington có thể gia tăng áp lực lên Tehran như thế nào mà không nhắm vào Trung Quốc, quốc gia mua dầu thô Iran chính, và mạo hiểm gây ra những hậu quả kinh tế và địa chính trị nghiêm trọng", tuyên bố tiếp tục nêu rõ.
Nh.Thạch
AFP
