Taliban tham gia cuộc chơi dầu mỏ

21:17 | 07/06/2026

(PetroTimes) - Taliban vừa đưa vào hoạt động 5 giếng dầu mới ở Afghanistan sau khi quân đội Mỹ rút khỏi nước này dưới thời chính quyền Biden.

Taliban đã hủy bỏ thỏa thuận khai thác dầu mỏ kéo dài 25 năm với công ty Trung Quốc Xinjiang Central Asia Petroleum and Gas Co. (CAPEIC), với lý do vi phạm nhiều lần các điều khoản hợp đồng. (Ảnh: AFP)

Các giếng dầu mới nằm tại khu vực Zamrad Sai, thuộc bồn trũng dầu khí Amu Darya ở tỉnh Jawzjan Province, miền bắc Afghanistan, theo thông báo của Bộ Mỏ và Dầu khí thuộc chính quyền Taliban.

Toàn bộ dự án do các kỹ sư Afghanistan thực hiện, theo Ahmad Jan, cố vấn của Bộ này.

Đây mới chỉ là bước khởi đầu cho kế hoạch khai thác dầu của Taliban. Đến nay, mới có 5 trong tổng số 12 giếng dự kiến được đưa vào hoạt động.

J.D. Foster, cựu chuyên gia cấp cao về chính sách tài khóa tại The Heritage Foundation, cho rằng: "Ngay cả khi sản lượng tăng mạnh, điều này cũng không tạo ra ảnh hưởng đáng kể lên thị trường dầu toàn cầu. Quy mô của nó rất nhỏ so với nguồn cung trở lại từ Venezuela hoặc các dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz".

Mỹ hoàn tất việc rút quân khỏi Afghanistan ngày 30/8/2021 khi chiếc máy bay quân sự cuối cùng rời Kabul.

Nhà Trắng, Bộ Tài chính Mỹ, Bộ Mỏ và Dầu khí Afghanistan cùng người phát ngôn Taliban Zabihullah Mujahid đều không phản hồi yêu cầu bình luận.

Các video lan truyền trên X cho thấy một buổi lễ khánh thành, trong đó một người mở van đường ống và dầu chảy vào một bể chứa mở.

Tài khoản @warfareanalysis trên X viết: "Hoạt động khai thác dầu đã bắt đầu từ 5 giếng mới tại bồn trũng Amu Darya ở miền bắc Afghanistan, với sản lượng dự kiến 500 m³ mỗi ngày".

Các kỹ sư Afghanistan đã phát hiện thêm các mỏ dầu và khí đốt mới sau khi thực hiện khoảng 400 km khảo sát địa chấn tại khu vực Zamrad Sai.

Nếu được khai thác quy mô lớn, các mỏ mới này có thể góp phần làm tăng nguồn cung dầu toàn cầu.

Nhà phân tích năng lượng David Blackmon nhận định: "Thật đáng mừng khi Afghanistan có phát hiện mới tại bồn trũng Amu Darya. Trong bối cảnh thị trường toàn cầu thiếu nguồn cung do eo biển Hormuz đóng cửa, mọi nguồn sản lượng mới đều có giá trị".

Tuy nhiên, một chuyên gia khác cho rằng ảnh hưởng chủ yếu sẽ ở phạm vi địa phương.

Steve Hanke, giáo sư kinh tế ứng dụng tại Johns Hopkins University, cho biết: "Nếu Taliban đưa cả 12 giếng vào hoạt động và đạt sản lượng công bố là 1.200 tấn/ngày, con số tương đương khoảng 8.800 thùng/ngày. Điều đó có ý nghĩa đối với một nền kinh tế dưới 20 tỷ USD và gần như không có sản lượng dầu trước đây. Nếu mọi thứ diễn ra đúng kế hoạch, đây sẽ là một bước tiến khiêm tốn hướng tới tự chủ nhiên liệu, chứ không phải một cuộc bùng nổ dầu mỏ".

Theo báo cáo của Voice of America hồi tháng 2/2024, Trung Quốc đã đầu tư 49 triệu USD vào hoạt động khai thác dầu tại Afghanistan. Tuy nhiên, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cho biết họ không nắm thông tin về các giếng dầu mới này.

Hãng tin địa phương Pajhwok Afghan News cho biết các giếng dầu được phát triển mà không có sự can thiệp từ nước ngoài.

Ông J.D. Foster cũng cho rằng các khoản đầu tư của Trung Quốc sẽ không giúp Bắc Kinh có thêm ảnh hưởng với Taliban: "Hoàn toàn không, dù Trung Quốc có nỗ lực thế nào đi nữa. Không ai có ảnh hưởng đáng kể lên chính quyền Taliban ngoài chính Taliban".