Iran nêu điều kiện chấm dứt xung đột với Mỹ

Eo biển Hormuz và lệnh phong tỏa của Washington đang trở thành những vấn đề then chốt trong nỗ lực tìm kiếm thỏa thuận chấm dứt xung đột Mỹ - Iran.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cho hay, Tehran đã chuyển các điều kiện tới Washington thông qua trung gian Qatar. Cụ thể, Iran yêu cầu chấm dứt xung đột trên mọi mặt trận, dừng những gì Tehran gọi là "hành động gây hấn" của Mỹ, chấm dứt phong tỏa hải quân và chiến tranh kinh tế, đồng thời giải phóng các tài sản của Iran.

Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cho biết các nhà trung gian đã liên tục di chuyển giữa phái đoàn Mỹ và Iran trong ngày. Ông nói hai bên đã hoàn tất một vòng thảo luận và hy vọng cuộc trao đổi sẽ dựa trên nguyên tắc "xây dựng".

Theo hãng Reuters, một quan chức cấp cao Iran cho biết Tehran có thể mở lại eo biển trong vòng 7 ngày nếu Washington giảm áp lực quân sự và dỡ phong tỏa đối với các cảng của Iran.

Cuộc đàm phán diễn ra trùng với thời điểm Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đến New York để tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc. Trước đó, Bộ Tổng tham mưu Lực lượng vũ trang Iran và Bộ chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya cho biết họ hy vọng Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian sẽ truyền đạt thông điệp của người dân và lực lượng vũ trang Iran tới cộng đồng quốc tế.

Trên thực tế, các nỗ lực ngoại giao tại New York cũng tập trung vào việc khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Người phụ trách chính sách đối ngoại Liên minh châu Âu Kaja Kallas thông báo đã thảo luận với Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi về việc chấm dứt xung đột và mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz, với mục tiêu duy trì tự do hàng hải.

Trong khi đó, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng nói rằng, việc mở lại eo biển là một trong những mục tiêu chính trong cuộc trao đổi với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Paris cho biết sẵn sàng tham gia hỗ trợ vận chuyển hàng hóa qua tuyến đường này mà không đối đầu trực tiếp.

Mặc dù vậy, những nỗ lực ngoại giao kể trên vẫn chưa xóa bỏ được bất đồng cốt lõi về các yêu cầu của Iran. Tờ Al Arabiya dẫn một nguồn tin Mỹ tham dự cuộc họp với phái đoàn Iran cho biết Washington đã bác bỏ yêu cầu dỡ bỏ phong tỏa của Tehran.

Bước đầu, các cuộc tiếp xúc tại New York đã xác định rõ hơn những vấn đề cần đàm phán: Iran công khai nêu các điều kiện của mình và Washington xác nhận sẽ tiếp tục các cuộc đàm phán gián tiếp; tuy nhiên, việc phong tỏa và quyền tiếp cận qua eo biển Hormuz vẫn là điểm mấu chốt dẫn tới sự khác biệt giữa hai bên.

Bình An