Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Phép thử chính trị đối với Tổng thống Trump

Các cử tri Mỹ đi bỏ phiếu sớm trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 tại Arlington, bang Virginia.

Cử tri Mỹ ngày 3/11 bắt đầu đi bỏ phiếu trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Kết quả của cuộc bầu cử được xem là thước đo mức độ tín nhiệm đối với Tổng thống Donald Trump, đồng thời quyết định khả năng Quốc hội giám sát và kiềm chế quyền lực hành pháp.

Đảng Dân chủ kỳ vọng tận dụng tỷ lệ ủng hộ suy giảm đối với đương kim tổng thống, qua đó giành lại cả hai viện Quốc hội. Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump đã tổ chức hàng chục cuộc vận động trên khắp cả nước, kêu gọi lực lượng ủng hộ phong trào Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA) bỏ phiếu cho các ứng viên Cộng hòa.

Theo thông lệ, đảng của tổng thống đương nhiệm thường mất ghế tại Quốc hội trong các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Các cuộc khảo sát gần đây ghi nhận tỷ lệ ủng hộ ông Trump chỉ còn khoảng 33-37%, tạo cơ hội để phe Dân chủ tận dụng sự bất mãn của cử tri.

Nhiều cuộc thăm dò trước khi cuộc bầu cử chính thức diễn ra cho thấy, đảng Dân chủ có vị thế thuận lợi trong cuộc đua giành Hạ viện, nhưng việc kiểm soát Thượng viện sẽ khó khăn hơn nhiều.

Một khảo sát được thực hiện bởi tờ New York Times và Đại học Siena công bố ngày 1/11 cho thấy các ứng viên Dân chủ dẫn trước tại 5 trong 7 cuộc đua Thượng viện quan trọng. Đáng chú ý, lợi thế xuất hiện tại Texas và Kansas, hai bang lâu nay ít ủng hộ ứng viên Dân chủ.

Trên thực tế, chiến dịch của phe Dân chủ cũng xuất hiện những bất đồng. Tại Michigan, nghị sĩ Haley Stevens ngày 1/11 bất ngờ tuyên bố ủng hộ ông Mike Rogers, ứng viên Cộng hòa, sau khi thất bại trước ông Abdul El-Sayed trong cuộc bầu cử sơ bộ của đảng Dân chủ.

Được biết, vấn đề lạm phát, chi phí sinh hoạt, và những cáo buộc tham nhũng trở thành trọng tâm trong thông điệp tranh cử của đảng Dân chủ. Phe này cho rằng chính quyền của Tổng thống Trump chưa thực hiện được cam kết cải thiện đời sống người dân, trong khi các quyết sách đối ngoại tiếp tục tạo thêm áp lực kinh tế.

Trong khi đó, cuộc xung đột với Iran, do Mỹ và Israel phát động từ tháng 2/2026, cũng trở thành vấn đề gây sức ép đối với chính quyền đương nhiệm. Xung đột đẩy giá dầu thế giới tăng, khiến chi phí nhiên liệu của người dân Mỹ leo thang. Giá dầu diesel cao hơn còn tác động đến vận tải, chuỗi cung ứng và hoạt động sản xuất nông nghiệp, làm gia tăng nguy cơ lạm phát.

Đây là vấn đề đáng chú ý bởi trong chiến dịch tranh cử năm 2024, ông Trump từng cam kết giảm chi phí sinh hoạt cho người dân.

Kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ sẽ quyết định đảng nào kiểm soát Quốc hội trong hai năm tới, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thực thi các chính sách của ông Trump trong phần còn lại của nhiệm kỳ.

Bình An