Sau cái chết của ông Ali Khamenei, tương lai nào cho Iran?

21:59 | 04/03/2026

(PetroTimes) - Cái chết của Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei trở thành tin trang nhất trên các báo và trang tin, chỉ vài giờ sau thông báo của ông Donald Trump, rồi sau đó được Tehran xác nhận.

Cố lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei - Ảnh: Jpost

Theo Wall Street Journal, đây là kết quả của các cuộc không kích do Israel và Mỹ tiến hành hôm thứ Bảy với một mục tiêu cụ thể: “Tình báo quân sự Mỹ và Israel từ lâu đã chờ đợi một cuộc họp của các quan chức chính trị và quân sự cấp cao Iran, nơi họ có thể bị tiêu diệt cùng lúc. Và hôm thứ Bảy, họ nhận được thông tin rằng có ba cuộc họp dự kiến diễn ra. Sự kiện đặc biệt đến mức máy bay chiến đấu Mỹ và Israel đã tấn công ngay giữa ban ngày”.

Trong khi đó, Washington Post nhấn mạnh “sức ép từ Israel và Thái tử Ả Rập Xê-út Mohammed bin Salman”, được cho là đã khiến ông Donald Trump đi đến quyết định. Politico cho rằng Tổng thống Mỹ “cuối cùng đã mất kiên nhẫn”, trong bối cảnh việc tàu sân bay USS Ford tiến vào Địa Trung Hải mang lại cho ông “toàn bộ các lựa chọn quân sự mà ông có thể mong muốn”.

Ai sẽ lên nắm quyền?

Guardian tại London nhận định về ông Ali Khamenei, “một nhà lãnh đạo cứng rắn nhưng thực dụng”, “nhiều khả năng sẽ được thay thế bởi các nhân vật theo đường lối cứng rắn”. Sunday Times cho rằng “Iran đang bước vào một giai đoạn bất ổn lớn, khi những người biểu tình không vũ trang có thể một lần nữa đối đầu với lực lượng vũ trang, lần này trong bối cảnh bị Mỹ và Israel ném bom”. Tờ báo này cũng cho biết, “con trai ông Khamenei, Mojtaba, 56 tuổi, sẽ là người kế nhiệm”.

Trong khi đó, Die Welt cho rằng ông Ali Khamenei đã có kế hoạch “giữ quyền lực sau khi qua đời”. Báo Đức cho biết ông đã chuẩn bị cho việc kế nhiệm thông qua một cơ chế quyền lực phức tạp: Trong thời gian chờ Hội đồng Tối cao bầu ra người kế nhiệm, một cơ quan gồm ba thành phần sẽ đảm nhiệm chức năng của Lãnh tụ đã mất. Cơ quan này bao gồm Tổng thống, chánh án tư pháp và một thành viên của Hội đồng Vệ binh Cách mạng, được Hội đồng Chuyên gia phê chuẩn. Theo phân tích của Die Welt, đây là một thỏa hiệp giữa các phe phái trong giới lãnh đạo.

Lo lắng và hỗn loạn

Người dân Iran sẽ phản ứng ra sao? Câu hỏi được El País đặt ra. Tờ báo Tây Ban Nha tìm hiểu tình hình tại Iran. “Ở Tehran, sự lo lắng và hoang mang đang bao trùm”, một cư dân thủ đô cho biết. “Các trục đường chính rời khỏi Tehran bị kẹt xe vì người dân tìm cách rời đi bằng ô tô”. Nhiều người xếp hàng mua thực phẩm và nhiên liệu, El País cho biết thêm, để chuẩn bị cho nhiều ngày bị tấn công.

Một cư dân khác ở Tehran chỉ trích “việc không có cảnh báo chính thức. Không có còi báo động nào vang lên dù họ tấn công giữa ban ngày. Chính quyền này đã chi hàng tỷ tiền công cho chương trình quân sự và tên lửa đạn đạo, nhưng tất cả những gì họ làm được chỉ là đàn áp và giết người biểu tình”.

Những bất định

Báo chí Israel cũng đặt câu hỏi về hệ quả của cuộc chiến mới này đối với Israel. Nhật báo đối lập Haaretz cho rằng Israel “không thể chịu đựng một cuộc chiến kéo dài với Iran”, nhưng lưu ý rằng “việc Mỹ tham gia toàn diện vào chiến dịch này làm tăng sức mạnh cho Israel và mang lại cho nước này một lợi thế chiến lược lớn”.

Tuy nhiên, trước các đòn phản công của Iran, tờ báo Israel không giấu được lo ngại, cho rằng “không ai có thể dự đoán cái giá của chiến dịch”. Haaretz đặt câu hỏi: “Bao nhiêu tên lửa sẽ xuyên thủng được hệ thống phòng thủ? Bao nhiêu dân thường sẽ thiệt mạng và bao nhiêu gia đình sẽ một lần nữa rơi vào cảnh mất nhà cửa?”