Pakistan tăng tốc trung gian, mở đường cho vòng đàm phán mới Mỹ - Iran

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đến Islamabad, hai bên là ông Asim Munir, Tổng tư lệnh Lực lượng vũ trang Pakistan và Phó Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Mohammad Ishaq Dar, ngày 11/04/2026.

Các cuộc đàm phán ngày 11/4 tại Islamabad đánh dấu lần tiếp xúc trực tiếp cấp cao nhất giữa quan chức Mỹ và Iran trong hơn một thập kỷ, với sự tham gia của Phó Tổng thống Mỹ JD Vance, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi và Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Qalibaf. Các cuộc thảo luận kéo dài hơn 20 giờ đã kết thúc mà không đạt được thỏa thuận do những bất đồng sâu sắc về các vấn đề then chốt.

Kể từ đó, các nỗ lực nhằm tổ chức vòng đàm phán thứ hai vẫn tiếp tục, với các thông điệp được trao đổi giữa Tehran và Washington thông qua Islamabad, theo các quan chức và nguồn tin am hiểu vấn đề. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hôm thứ Ba rằng ông muốn vòng đàm phán tiếp theo diễn ra tại Pakistan và có thể diễn ra trong vòng hai ngày tới.

"Thống chế Asim Munir… cùng Bộ trưởng Nội vụ Mohsin Naqvi và phái đoàn đã đến Tehran như một phần của các nỗ lực trung gian đang diễn ra", cơ quan truyền thông của quân đội Pakistan cho biết, đồng thời công bố hình ảnh lễ đón tại Tehran.

Hiện chưa rõ những thành viên khác trong phái đoàn ngoài ông Munir và ông Naqvi.

Trong một cuộc họp báo trước đó cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran cho biết Tehran "nhiều khả năng đang đón một phái đoàn từ Pakistan" trong ngày.

"Theo các nguồn tin, phái đoàn mang theo một thông điệp mới từ Washington gửi tới Tehran và dự kiến sẽ gặp các quan chức Iran để thảo luận về các cuộc đàm phán trong tương lai", truyền thông nhà nước Iran đưa tin.

Pakistan đã đóng vai trò trung gian trong những tuần gần đây, tạo điều kiện cho liên lạc giữa Washington và Tehran trong bối cảnh căng thẳng leo thang sau cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran bắt đầu từ ngày 28/2 và một lệnh ngừng bắn mong manh đạt được vào đầu tháng này.

Các cuộc đàm phán tại Islamabad ngày 11/4 nhằm xây dựng trên nền tảng thỏa thuận ngừng bắn đó, nhưng không thể thu hẹp khác biệt về chương trình hạt nhân của Iran, việc nới lỏng trừng phạt và tương lai của eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng toàn cầu mà Tehran đã phong tỏa từ khi chiến tranh bắt đầu và Washington cam kết sẽ mở lại.

Mỹ thúc đẩy các giới hạn nghiêm ngặt đối với hoạt động hạt nhân của Iran, bao gồm hạn chế làm giàu uranium, trong khi Tehran khẳng định quyền làm giàu của mình và yêu cầu dỡ bỏ các lệnh trừng phạt cũng như giải phóng tài sản bị đóng băng.

Bất đồng cũng xuất hiện trong các cuộc đàm phán cuối tuần về phạm vi của lệnh ngừng bắn, khi Iran muốn có những đảm bảo rộng hơn vượt ra ngoài xung đột hiện tại - lập trường bị Mỹ bác bỏ.

Các quan chức cho biết nỗ lực tiếp cận mới nhất của Pakistan đối với Tehran có thể giúp thu hẹp các khác biệt này hoặc tạo nền tảng cho việc nối lại đàm phán, dù chưa có thời gian hay địa điểm cụ thể cho vòng đàm phán tiếp theo được xác nhận chính thức.

Mai Lâm