Iran tuyên bố "chiến thắng" Mỹ

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian.

Các nhà trung gian hòa giải cho biết, thỏa thuận 14 điểm đã được Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Iran Masoud Pezeshkian ký kết vào cuối ngày 17/6.

Nhà Trắng hiện chưa công bố nội dung thỏa thuận nhưng một quan chức cấp cao giấu tên của Mỹ đã tiết lộ toàn bộ 14 điểm của văn kiện này cho giới báo chí.

Trong khi đó, phát biểu trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình nhà nước hôm 17/6, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Ghalibaf tuyên bố: "Thỏa thuận này là minh chứng cho sự thất bại của Mỹ. Người dân sẽ nhìn thấy và phán xét".

Giới chức Iran tin việc ký kết thỏa thuận là một chiến thắng ngoại giao cho Tehran, đạt được nhờ sức mạnh và là bằng chứng cho thấy Washington "đã thất bại khi không đạt được bất kỳ mục tiêu quân sự nào".

Iran cho rằng, văn kiện này bao gồm một loạt nhượng bộ từ phía Washington, như dỡ bỏ lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ, miễn trừ trừng phạt đối với xuất khẩu dầu mỏ của Iran, cho phép Iran tiếp cận các quỹ từng bị đóng băng và một kế hoạch tái thiết kinh tế do Mỹ hậu thuẫn trị giá ít nhất 300 tỷ USD. Washington cũng đã đồng ý không áp đặt các lệnh trừng phạt mới hoặc triển khai thêm lực lượng trong khu vực giữa lúc các bên đàm phán một thỏa thuận cuối cùng.

Về phía Iran, nước Cộng hòa Hồi giáo sẽ từng bước khôi phục quyền tự do hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, Tehran cũng báo hiệu tuyến đường thủy quan trọng này sẽ không đơn giản trở lại tình trạng trước xung đột.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei lưu ý rằng, một khuôn khổ đang được xây dựng để quản lý eo biển Hormuz như đã nêu trong bản ghi nhớ với các cuộc tham vấn đã diễn ra với Oman. Tehran cũng cảnh báo rằng: "Nếu Israel tiếp tục tấn công Lebanon, điều đó sẽ được coi là vi phạm các cam kết của thỏa thuận".

Bản thỏa thuận khung kể trên không phải là thỏa thuận hòa bình cuối cùng, mà là sự khởi động của giai đoạn đàm phán 60 ngày tiếp theo, trong đó Washington và Tehran dự kiến ​​sẽ đối thoại về chương trình hạt nhân của Iran, việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt, các tài sản bị đóng băng, việc quản lý tương lai của eo biển Hormuz và một giải pháp cuối cùng được Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thông qua.

Bình An